2026-йил 7-ноябрь · Янгиланган: 2026-йил 18-ноябрь · Муаллиф: Мубин Шаҳобов, Светофор автомактаби директори

2026-йилда гувоҳнома ва автомактабларда нима ўзгарди

2026-йилда права олишда нима ўзгарди? Асосийси: 2026-йил 1-февралдан А ва Б тоифалари учун автомактабда назария дарсларига қатнаш мажбурий эмас, лицензияли автомактабда амалий ўқиш эса ҳамон мажбурий. Назарий ва амалий имтиҳонлар аввалгидек топширилади. Қуйида фақат тасдиқланган ўзгаришлар ҳужжат рақамлари билан, 2026-йил ноябрь ҳолатига, ҳамда ҳозирча тасдиқлай олмаган нарсаларимиз келтирилган.

Қисқача асосийси

СанаНима ўзгардиҲужжат
15.10.2025Ўқишни тугатганлик ҳақида ягона электрон гувоҳномаВМ қарори №642
01.01.2026А1 тоифа (мопед ва скутер): ўқишсиз, фақат имтиҳонларВМ қарори №676
06.01.2026Имтиҳон марказларининг янги тарифлари (оператор)Оммавий оферта
01.02.2026А ва Б учун назария мажбурий эмас, амалиёт мажбурий, амалиёт маълумотномаси электронВМ қарори №676
01.04.2026Камералар қайд этган қоидабузарликлар учун жарима баллариВМ қарори №676
01.09.2026БҲМ 440 000 сўм, давлат божи ва жарималар шундан ҳисобланадиПрезидент Фармони №ПФ-115, 23.06.2026

Автомактабда назария мажбурий эмас

Вазирлар Маҳкамасининг 2025-йил 25-октябрдаги №676-сонли қарори 2025-йил 27-октябрда кучга кирди, А ва Б тоифалари бўйича ўқиш нормалари эса 2026-йил 1-февралдан амал қила бошлади. Ўқув дастурининг назариясини энди мустақил ёки онлайн ва офлайн курсларда ўрганиш мумкин, автомактабда унга қатнаш шарт эмас (lex.uz даги матн).

Амалда бу нимани англатади:

Амалиёт мажбурий бўлиб қолди

Амалий машғулотлар тўлиқ лицензияли давлат ёки нодавлат ташкилотда ўтилиши шарт. Шундан кейин амалиётдан ўтганлик ҳақидаги маълумотнома электрон шаклда шаклланади, уни ўзингиз топширмайсиз. А ва Б тоифалари гуруҳларини ЙҲХХ да рўйхатдан ўтказиш бекор қилинган (yuz.uz хабари, 03.02.2026).

Хулоса оддий: Б тоифа гувоҳномасини автомактабсиз тўлиқ олиб бўлмайди, фақат назария дарсларига қатнамаслик мумкин. Бу савол алоҳида ёритилган: «Автомактабсиз права олиш мумкинми».

Амалий имтиҳон автоматлаштирилган автодромда, механикада топширилади. У ерда қандай машқлар бўлиши — «Амалий имтиҳон: автодром» мақоласида, машқ қилиш учун эса автодромнинг 3D симулятори бор.

Қоғоз ўрнига электрон ҳужжатлар

2025-йил 15-октябрдаги №642-сонли қарорга кўра, ўқишни тугатганлик ҳақидаги гувоҳнома энди ягона электрон шаклда. У имтиҳон комиссияси баённомаси асосида ЙҲХХ тизимининг e-avtotaʼlim.uz модулида автоматик шаклланади, бунинг учун йиғим олинмайди. Имтиҳон ташкилотлари уни реал вақтда кўришади, имзо ва муҳр ўрнига QR-код қўйилади. Нусхасини топшириш шарт эмас.

Гап ўқиш ҳақидаги ҳужжат ҳақида, ҳайдовчилик гувоҳномасининг ўзи ҳақида эмас. Гувоҳнома пластик бўлиб қолади, уни имтиҳонлардан кейин ДХМ ёки my.gov.uz орқали расмийлаштиришади. Бутун йўл — «Права олиш тартиби» мақоласида.

Янги А1 тоифа

2026-йил 1-январдан мопед ва скутерлар (двигатель ҳажми 25 см³ гача, қувват 0,25 кВт гача, тезлик 25 км/соатгача) учун автомактабда ўқиш талаб қилинмайди, фақат имтиҳонларни топшириш кифоя. Назарияда чегара пастроқ: 20 тадан 16 та тўғри жавоб. Б тоифага бу тааллуқли эмас.

Имтиҳон нархлари билан нима

Имтиҳон марказлари операторининг оммавий офертасига кўра (Спот ёзган: 07.01.2026), 2026-йил 6-январдан қуйидаги тарифлар амал қилади:

Бу тижорат операторининг нархлари, ягона давлат тарифи эмас, шунинг учун аниқ суммани ёзилаётганда кўринг. Гувоҳнома бериш учун давлат божи 2026-йил 1-сентябрдан 2 БҲМ (880 000 сўм), уни «Права олиш нархи» мақоласида кўриб чиққанмиз. 2026-йил 1-сентябрдан БҲМ 440 000 сўм (Президентнинг 23.06.2026 даги №ПФ-115 Фармони).

Камералар, баллар ва гувоҳномасиз ҳайдовчилар

Яна икки ўзгариш энди имтиҳонга эмас, ундан кейинги ҳаётга тааллуқли.

Жарималар, баллар ва гувоҳномадан маҳрум қилиш ҳақида алоҳида мақола бор: «Жарималар».

Ҳозирча расман тасдиқланмаган нарсалар

Тахмин қилгандан кўра, нимани билмаслигимизни айтган яхши.

Амалдаги қоидаларни қаерда текшириш керак

Қоидалар йил давомида ўзгариб туради, шунинг учун мақола ҳам, ҳар қандай бошқа манба ҳам охирги тасдиқ бўлолмайди. Ишончли текшириш йўли оддий:

Энг муҳими — оммавий чатлардаги миш-мишларга ишонмаслик. Масалан, «права бир ойда олинади» ёки «амалиётни хусусий инструкторда ўтиш мумкин» деган гаплар ҳеч бир расмий манбада тасдиқланмаган. Муддатлар ҳақида кўпроқ билмоқчи бўлсангиз, «Автомактабда қанча ўқилади» мақоласи ёрдам беради.

Права олмоқчи бўлсангиз, нима қилиш керак

  1. Назарияни қандай ўрганишни ҳал қилинг: мустақил ёки мактаб билан. Мустақил тайёргарлик учун видео дарслар ва тестлар мос келади.
  2. Лицензияли автомактабда амалиётга ёзилинг. Бу мажбурий қадам.
  3. Амалдаги талаб ва тарифларни мактабдан ва имтиҳон марказида ёзилаётганда аниқланг: 2026-йилда улар ўзгарган.
  4. Аввал назарияни, кейин 2 ой ичида амалиётни топширинг.

Мактаб танлаётган бўлсангиз, «Тошкентда автомактабни қандай танлаш керак» мақоласи фойдали бўлади.

Манбалар: lex.uz, №676-сонли қарор; lex.uz, №642-сонли қарор; kun.uz (27.10.2025); anhor.uz (30.10.2025); spot.uz (07.01.2026). Маълумотлар 2026-йил ноябрь ҳолатига.

«Светофор» автомактабида қандай

Тошкентдаги «Светофор» автомактаби Б тоифа бўйича ўқитади. Асосий курс механикада ўтади, хоҳласангиз, автоматда қўшимча машғулотлар олишингиз мумкин. Тўлиқ курс — 6 500 000 сўм, муддати 2,5 ой, ҳафтасига уч марта 1,5 соатдан, назария онлайн, амалиёт автодромда ва шаҳарда ўтади. Мактаб ҳар куни 07:00 дан 22:00 гача ишлайди, Тошкентда 10 та филиал бор. Шартлар ва бўш гуруҳларни администратордан аниқланг: ариза қолдириш ёки «Светофор» автомактаби нархларини кўриш мумкин, батафсил — бош саҳифада.

Кўп бериладиган саволлар

2026-йилда гувоҳнома олишда нима ўзгарди?

2026-йил 1-февралдан А ва Б тоифалари учун автомактабда назария дарсларига қатнаш мажбурий эмас, лицензияли автомактабда амалиёт эса мажбурий. Амалиёт ҳақидаги маълумотнома электрон шаклда шаклланади, ЙҲХХ да гуруҳларни рўйхатдан ўтказиш бекор қилинган. Имтиҳонлар имтиҳон марказида аввалгидек топширилади.

2026-йилда автомактабда назарияга қатнаш шартми?

Йўқ. 2026-йил 1-февралдан А ва Б тоифалари учун назарияни мустақил, онлайн ёки курсларда ўрганиш мумкин. Назарий имтиҳон эса барибир топширилади: 20 та савол, 25 дақиқа, камида 18 та тўғри жавоб.

2026-йилда автомактабсиз гувоҳнома олиш мумкинми?

Тўлиқ автомактабсиз мумкин эмас: амалий машғулотлар лицензияли ташкилотда ўтилиши шарт. Назария дарсларига қатнамасдан эса мумкин.

2026-йилда имтиҳонлар қимматлашдими?

Имтиҳон марказлари операторининг оммавий оферта шартларига кўра, 2026-йил 6-январдан назария ва амалиёт 1,5 млн сўмдан (аввал 1 млн), ҳар бир имтиҳонни қайта топшириш 1,6 млн сўм. Бу тижорат операторининг нархлари, амалдаги тарифни ёзилаётганда аниқлаштиринг.

1-апрель 2026-йилдан камералар бўйича жарима баллари нима?

№676-сонли қарорга кўра, камералар қайд этган қоидабузарликлар учун жарима баллари 2026-йил 1-апрелдан ҳисобланади. Баллар фуқаролик-ҳуқуқий асосда автомобиль эгаси ёки фойдаланувчисига боғланади. Жазолар ҳақида батафсил — жарималар мақоласида.

Назарий имтиҳон формати 2026-йилда ўзгардими?

Биз топган ҳужжатларда ўзгариш йўқ: 20 та савол, 25 дақиқа, Б тоифа учун камида 18 та тўғри жавоб. 20 тадан 16 та чегараси фақат А1 тоифаси учун жорий этилган.

2026-йилда рақамли гувоҳнома билан юриш мумкинми?

Бунга таянмаслик керак. ОАВ маълумотларига кўра, йўл полицияси ҳамон қоғоз (жисмоний) ҳужжатларни талаб қилади, шунинг учун асл нусхаларни олиб юринг.

Қўнғироқ қилиш