2026-yil 7-noyabr · Yangilangan: 2026-yil 18-noyabr · Muallif: Mubin Shahobov, Svetofor avtomaktabi direktori

Prava birinchi urinishda qanday topshirish mumkin

Prava imtihonini birinchi urinishda qanday topshirish mumkin? Nazariyani 20 tadan koʻpi bilan ikkita xato qiladigan darajada oʻrganing, avtodrom mashqlarini oʻylamasdan bajaradigan boʻlguncha mashq qiling va imtihonga dam olgan holda keling. Kafolatni hech kim bermaydi, halol avtomaktab uni vaʼda ham qilmaydi, lekin odamlar aynan shu uch joyda xato qilishadi. Quyida nega koʻpchilik birinchi urinishda topshira olmasligi, nazariya va avtodromda eng qiyini nima ekani va bosqichma-bosqich qanday tayyorlanish kerakligini yozdik. Maʼlumotlar 2026-yil noyabr holatiga.

Nega koʻpchilik birinchi urinishda topshira olmaydi

Toshkent boʻyicha ochiq rasmiy statistika yoʻq: birinchi urinishda qancha odam topshirishi va nima uchun topshira olmasligini IIV ham, imtihon markazlari ham eʼlon qilmaydi. Shuning uchun foizlar keltirmaymiz. Oʻrniga imtihon qanday tuzilganini koʻramiz — xavfli joylar shundan koʻrinadi.

Nazariya: ballni oson joyda yoʻqotmaslik

Format: 20 ta savol, 25 daqiqa, har bir savolda 2 tadan 5 tagacha javob varianti, toʻgʻrisi bitta. Topshirish uchun kamida 18 ta toʻgʻri javob kerak. Format va qoidalar «Nazariy imtihon» maqolasida batafsil yozilgan, bu yerda faqat natijaga taʼsir qiladigan narsalar.

  1. Javoblarni emas, qoidalarni oʻrganing. Savollar animatsion, vaziyat mashq testlaridagidan boshqacha koʻrinishi mumkin. Qoida sababini tushunsangiz, har qanday variantga javob berasiz.
  2. Testlarni har kuni yeching. Saytimizdagi onlayn YHQ testi — /uz/test/. Natijani «oʻrtacha 18» emas, barqaror 20 dan 20 yoki 19 ga yetkazing.
  3. Har bir xatoni tahlil qiling. Toʻgʻri javobni shunchaki koʻrish emas, nima uchun aynan u toʻgʻriligini tushunish kerak.
  4. Video darslikdan foydalaning. Qoidalarni oʻqish zerikarli yoki tushunarsiz boʻlsa, video darslik yordam beradi.
  5. Imtihonning oʻzida shoshmang. 20 ta savolga 25 daqiqa beriladi. Savolni oxirigacha oʻqing, butun rasmga qarang, «birinchi taassurot» bilan javob bosmang.

Nazariya vaqtida adabiyot va telefondan foydalanish, boshqalar bilan gaplashish mumkin emas: buzilsa, imtihon «topshirmadi» natijasi bilan toʻxtatiladi. Yana bir muhim shart: nazariya natijasi 2 oy amal qiladi. Shu vaqt ichida amaliyotni topshirmasangiz, nazariyani qaytadan topshirasiz. Shuning uchun haydashga tayyor boʻlmasdan turib «har ehtimolga» nazariyaga yozilib qoʻymang.

Amaliyot: avtodromda nimalar tekshiriladi

Amaliy imtihon avtomatlashtirilgan avtodromda, mexanik uzatmalar qutisiga ega oʻquv mashinasida oʻtadi. Nizomga koʻra, B toifa uchun avtodromda 12 element bajariladi:

  1. harakatni boshlash;
  2. piyodalar oʻtish joyi;
  3. toʻxtash va balandlikka koʻtarilish (estakada);
  4. 90 daraja burchak ostida burilishlar;
  5. tor joyda burilish uchun boksga kirish;
  6. tartibga solinadigan chorraha;
  7. «ilon»;
  8. orqaga yurib parallel parkovka;
  9. temir yoʻl kesishmasi;
  10. tezlanish uchastkasi;
  11. avariyaviy toʻxtash;
  12. harakatni yakunlash.

Har bir elementni tizim baholaydi. OAV maʼlumotlariga koʻra, chegara — 99 jarima bali: oshsa, imtihon topshirilmagan hisoblanadi. Qaysi xato necha ball turishini Oʻzbekiston imtihon qabul qilish markazining rasmiy jadvali koʻrsatadi: u «Avtodrom» sahifasida. Internetdagi norasmiy jadvallar koʻpincha boshqa mamlakatdan olingan. Amaliy xulosa oddiy: mayda xatolarga yoʻl qoʻymang, chunki ular yigʻiladi. Mashqlar haqida batafsil — «Amaliy imtihon: avtodrom va mashqlar» maqolasida, odatiy xatolarni esa alohida materialda tahlil qilamiz: «Haydash imtihonidagi xatolar».

Prava topshirishda eng qiyini nima

Rasman «eng qiyin» yagona mashq yoʻq, «hamma estakadada yiqiladi» kabi gaplar esa Oʻzbekiston uchun hech narsa bilan tasdiqlanmagan. Odatda aynan eng kam mashq qilingan joy qiyin boʻladi: orqaga yurib parallel parkovka, «ilon», mexanikada balandlikda joyidan qoʻzgʻalish. Instruktordan qaysi element sizda eng yomon chiqayotganini soʻrang va uni boshqalardan koʻproq mashq qiling.

Amaliyotga tayyorlanish: bosqichma-bosqich reja

  1. Avval elementlar alohida. Joyidan qoʻzgʻalish, toʻxtash, burilish, «ilon», parkovka. Har biri «oʻylamasdan bajaraman» holatigacha.
  2. Keyin hammasi ketma-ket. Imtihonda mashqlar birin-ketin ketadi, birinchisidagi xato ritmdan chiqaradi. Alohida boʻlaklarni emas, toʻliq yoʻlni mashq qiling.
  3. Avtodrom sxemasini oʻrganing. Mashqlar joylashuvi va tartibini «Avtodrom» boʻlimida koʻrish mumkin, xayolan mashq qilish uchun esa avtodromning 3D simulyatori bor. Simulyator rulning oʻrnini bosmaydi, lekin yoʻnalishni yodlashga yordam beradi.
  4. Mexanikada mashq qiling. Imtihon faqat shunda topshiriladi. Keyin avtomatda haydamoqchi boʻlsangiz, buni alohida oʻrganish mumkin, lekin imtihonga tayyorgarlik oʻrniga emas.
  5. Darslarni qoldirmang. Katta tanaffuslar koʻnikmani, ayniqsa debriyajni, unutdiradi.
  6. Halol baho soʻrang. Instruktor «tayyorsan» desa, toʻliq yoʻlni necha marta izohsiz bosib oʻtganingizni soʻrang.

Tayyorgarlikda yana bir foydali odat: har bir mashqdan keyin nima chiqqanini va nima chiqmaganini qisqa yozib boring. Bir necha darsdan keyin takrorlanadigan xato koʻrinib qoladi — masalan, har safar parkovkada kech burilasiz yoki tepalikda debriyajni erta qoʻyib yuborasiz. Aynan shu takrorlanadigan xatolar imtihonda ham chiqadi, shuning uchun ularni oldindan topib, instruktor bilan alohida ishlab chiqish eng samarali yoʻl.

Imtihon kuni ertalab

Birinchi urinishda topshirmasam nima boʻladi

Bu yoʻlning oxiri emas. Qayta topshirish 7 kundan oldin mumkin emas, alohida toʻlanadi. Nazariya natijasi 2 oy amal qiladi, amaliyot bahosi tizimda bir yil saqlanadi. Nazariyadan keyin 2 oy ichida amaliyotni topshirmasangiz, nazariyani qaytadan topshirasiz. Qaysi mashqda ball yoʻqotganingizni tahlil qiling va aynan uni ishlab chiqing. Imtihon markazlari tariflari oʻzgargan: masalan, Spot 2026-yil 7-yanvar sonidagi maʼlumotga koʻra, operator 6-yanvardan nazariya uchun 1,5 mln, amaliyot uchun 1,5 mln, imtihonni qayta topshirish uchun 1,6 mln soʻm belgilagan. Bu tijorat operatori narxlari, davlat tarifi emas, shuning uchun aniq summani markazda yozilayotganda koʻring. Qayta topshirish haqida hammasi — «Imtihonni qayta topshirish» maqolasida.

Tayyorgarlikka qancha vaqt kerak

Yagona norma yoʻq, muddat sizga bogʻliq. Toshkentda kurslar odatda 2–3 oy davom etadi, «Svetofor» avtomaktabida — 2,5 oy, haftasiga uch marta 1,5 soatdan. 2026-yilda oʻqishga qoʻyiladigan talablar oʻzgargan (xususan, avtomaktabda nazariya darslariga qatnash majburiy emas), shuning uchun amaldagi shartlarni avtomaktab administratori yoki imtihon markazidan aniqlashtiring. Batafsil — «Avtomaktabda qancha oʻqiladi» maqolasida.

Manbalar: Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 31-maydagi 408-son qarori (lex.uz); 2025-yil 25-oktyabrdagi 676-son qaror (lex.uz); gov.uz; spot.uz (2022-yil 4-fevral); spot.uz (2026-yil 7-yanvar)

«Svetofor» avtomaktabida imtihonga tayyorgarlik

Toshkentdagi «Svetofor» avtomaktabi B toifa boʻyicha oʻqitadi. Asosiy kurs va imtihon mexanikada oʻtadi; xohlasangiz, avtomatda qoʻshimcha mashgʻulotlar olish mumkin, shartlarini administratordan soʻrang. Kurs 6 500 000 soʻm, muddati 2,5 oy, haftasiga uch marta 1,5 soatdan, nazariya onlayn, amaliyot avtodromda va shaharda oʻtadi. Ayollar guruhlari bor: nazariya oʻqituvchisi ham, haydash instruktorlari ham ayollar. Narx va tafsilotlar — «Svetofor» avtomaktabi narxlari sahifasida, yozilish uchun esa saytdagi ariza orqali.

Koʻp beriladigan savollar

Prava imtihonini birinchi urinishda qanday topshirish mumkin?

Nazariyani 20 tadan koʻpi bilan 2 ta xato qiladigan darajada oʻrganish, avtodrom mashqlarini avtomatizmgacha olib borish va imtihonga dam olgan holda kelish kerak. Kafolatni hech kim bermaydi, lekin shu uch narsa qayta topshirish xavfini ancha kamaytiradi.

Nega koʻpchilik prava imtihonini birinchi urinishda topshira olmaydi?

Ochiq manbalarda sabablar boʻyicha rasmiy statistika yoʻq. Imtihon tuzilishidan ikki xavfli joy koʻrinadi: nazariyada faqat 2 ta xatoga ruxsat bor, avtodromda esa jarima ballari avtomatik yigʻiladi va «kelishadigan» odam yoʻq.

Prava topshirishda eng qiyini nima?

Koʻpchilik uchun bu alohida mashq emas, balki hayajon va yetarlicha mashq qilinmagan elementlar uygʻunligi. Imtihonda barcha mashqlar mexanikada ketma-ket bajariladi, bittadagi xato keyingisiga ham taʼsir qiladi.

Nazariy imtihonda nechta xatoga yoʻl qoʻyiladi?

Koʻpi bilan ikkita. Imtihonda 20 ta savol va 25 daqiqa beriladi, topshirish uchun kamida 18 ta toʻgʻri javob kerak.

Amaliy imtihonda nechta jarima balliga yoʻl qoʻyiladi?

OAV maʼlumotlariga koʻra, 99 balldan oshmasligi kerak. Har bir xato necha ball turishi rasmiy jadvalda koʻrsatilgan (manba — Oʻzbekiston imtihon qabul qilish markazi), u saytimizdagi «Avtodrom» sahifasida. Har bir mashqni toza bajarishga eʼtibor bering.

Birinchi urinishda topshira olmasam nima boʻladi?

Qayta topshirish 7 kundan oldin mumkin emas va alohida toʻlanadi. Nazariya natijasi 2 oy amal qiladi: shu vaqt ichida amaliyotni topshirmasangiz, nazariyani qaytadan topshirasiz.

Imtihonga oʻzim tayyorlansam boʻladimi?

Nazariyaga ha: 2026-yil 1-fevraldan avtomaktabda nazariya darslariga qatnash majburiy emas. Amaliy oʻqish esa majburiy va faqat litsenziyali avtomaktabda oʻtadi.

Qoʻngʻiroq qilish